دانشگاه اولوداغ بورسا

دانشگاه اولوداغ بورسا یکی از دانشگاه‌های دولتی باسابقه ترکیه است که ریشه‌اش به سال ۱۹۷۰ و تأسیس دانشکده پزشکی بورسا زیر نظر دانشگاه استانبول برمی‌گردد. این نهاد در سال ۱۹۷۵ با نام «دانشگاه بورسا» طبق قانون شماره ۱۸۷۳ رسمیت یافت، در سال ۱۹۸۲ به «دانشگاه اولوداغ» تغییر نام داد و سرانجام در سال ۲۰۱۸ با قانون شماره ۷۱۴۱ به نام فعلی «دانشگاه بورسا اولوداغ» رسید. امروز این دانشگاه با حدود ۱۵ دانشکده، چند مدرسه عالی، ده‌ها آموزشکده فنی و چندین انستیتو، یکی از بزرگ‌ترین دانشگاه‌های پژوهشی غرب ترکیه محسوب می‌شود و در اواخر دهه ۲۰۱۰ بیش از ۷۴ هزار دانشجو داشت. قدمت پنجاه‌ساله آن به‌ویژه در حوزه پزشکی، کشاورزی و دامپزشکی به این دانشگاه اعتبار آکادمیک داده است.

دانشگاه در شهر بورسا واقع شده، چهارمین شهر پرجمعیت ترکیه که حدود ۱۵۰ کیلومتر با استانبول فاصله دارد و از طریق اتوبان یا ترکیب فری‌بوت-اتوبوس از دریای مرمره در کمتر از دو ساعت به استانبول می‌رسد. بورسا به دلیل پیشینه صنعتی و خودروسازی، بازار کار داخلی فعالی دارد و هزینه زندگی (اجاره مسکن، غذا، حمل‌ونقل) در آن به‌طور محسوسی پایین‌تر از استانبول است. نزدیکی کوه اولوداغ که نام دانشگاه از آن گرفته شده، امکان اسکی و طبیعت‌گردی را در کنار زندگی دانشجویی فراهم می‌کند. برای دانشجوی ایرانی، این ترکیب مسکن ارزان‌تر و دسترسی آسان به استانبول یکی از دلایل اصلی انتخاب بورساست.

دانشگاه بورسا اولوداغ زیر نظر شورای آموزش عالی ترکیه (YÖK) فعالیت می‌کند و مدرک آن در سراسر ترکیه معتبر و قابل استعلام در سامانه YÖK Atlas است. در رتبه‌بندی‌های بین‌المللی مثل تایمز یا کیواس این دانشگاه معمولاً در محدوده دانشگاه‌های میان‌رده ترکیه قرار می‌گیرد، نه در صدر جدول کشوری؛ اعتبار اصلی آن بیشتر از قدمت، تنوع رشته‌ها و حجم بالای فارغ‌التحصیلان می‌آید تا رتبه جهانی بالا. پیش از ثبت‌نام در هر رشته، بررسی رتبه و امتیاز پذیرش آن رشته در YÖK Atlas توصیه می‌شود، چون رتبه هر رشته می‌تواند با رتبه کلی دانشگاه متفاوت باشد.

از میان دانشکده‌های این دانشگاه، دانشکده پزشکی به دلیل قدمت (بازمانده از دانشکده پزشکی بورسای وابسته به دانشگاه استانبول) و دانشکده دندانپزشکی، مقصد شناخته‌شده‌ای برای دانشجویان بین‌المللی از جمله ایرانیان هستند. در کنار این دو، دانشکده‌های مهندسی (به‌ویژه مهندسی خودرو و مکانیک، هم‌راستا با صنعت خودروسازی بورسا)، کشاورزی، دامپزشکی و اقتصاد و علوم اداری از رشته‌های قدیمی و تثبیت‌شده این دانشگاه‌اند. دانشجویانی که به‌دنبال رشته‌های علوم پایه پزشکی هستند باید توجه کنند که بخش عمده آموزش به زبان ترکی ارائه می‌شود و برنامه‌های انگلیسی محدودتر است.

مسیر پذیرش دانشجوی بین‌الملل در این دانشگاه، مانند اغلب دانشگاه‌های دولتی ترکیه، معمولاً یا از طریق نمره آزمون YÖS (چه امتحان اختصاصی خود دانشگاه در صورت برگزاری، چه نمره معتبر از آزمون YÖS دانشگاه‌های دیگر) و یا بر اساس معدل دیپلم دبیرستان صورت می‌گیرد؛ جزئیات دقیق و تقویم پذیرش هر سال در سایت اداره امور دانشجویان بین‌الملل دانشگاه منتشر می‌شود. برای رشته‌هایی که آموزش به ترکی است، داشتن مدرک تسلط به ترکی یا گذراندن یک دوره آماده‌سازی زبان (معمولاً یک سال، مشابه دوره‌های TÖMER) الزامی است. دانشجویانی که چنین مدرکی ندارند باید این دوره را پیش از شروع رشته اصلی بگذرانند که هزینه و زمان تحصیل را افزایش می‌دهد.

شهریه سالانه در این دانشگاه بسته به رشته و زبان تدریس متفاوت است؛ طبق گزارش مشاوران تحصیلی، شهریه رشته پزشکی در بیشتر دانشگاه‌های دولتی ترکیه از جمله دانشگاه‌های منطقه مرمره معمولاً در بازه ۶ تا ۱۱ هزار دلار در سال قرار دارد، در حالی‌که رشته‌های مهندسی و علوم انسانی معمولاً چند صد تا حدود دو هزار دلار در سال هزینه دارند. دانشجویان واجد شرایط می‌توانند برای بورسیه کامل تحصیلی «بورس‌های ترکیه» (Türkiye Bursları) که توسط دولت ترکیه از طریق نهاد YTB اداره می‌شود اقدام کنند؛ این بورسیه شهریه، خوابگاه، بیمه درمانی، بلیت رفت‌وبرگشت و دوره زبان ترکی را پوشش می‌دهد، اما رقابت آن در سطح جهانی بسیار بالاست و ثبت‌نام معمولاً در بازه ژانویه تا فوریه هر سال باز می‌شود.

زندگی دانشجویی در بورسا ترکیبی از خوابگاه‌های دولتی وابسته به سازمان KYK و خوابگاه‌های خصوصی است. خوابگاه‌های KYK ارزان‌ترین گزینه‌اند، اما ظرفیت محدودی برای دانشجویان بین‌الملل دارند و باید از طریق سامانه دولتی و در بازه زمانی مشخص درخواست داد. خوابگاه‌های خصوصی اطراف پردیس‌های اصلی گورسو و گوروکله گزینه جایگزین‌اند و امکاناتی مانند اتاق یک یا دونفره، اینترنت و آشپزخانه مشترک دارند. شهر بورسا سیستم حمل‌ونقل عمومی (تراموای بورسارای و اتوبوس‌های برساکارت) دارد که رفت‌وآمد بین خوابگاه و دانشگاه را ساده می‌کند.

ترکیه یکی از مقاصد اصلی دانشجویان ایرانی برای تحصیل در خارج از کشور است و بورسا به دلیل فاصله کم تا استانبول و هزینه پایین‌تر زندگی، یکی از شهرهایی است که مشاوران اعزام دانشجو بیشتر به آن ارجاع می‌دهند، هرچند جمعیت دانشجویان ایرانی در دانشگاه اولوداغ به اندازه دانشگاه‌های بزرگ استانبول یا آنکارا متمرکز نیست. دانشجویان ایرانی در بورسا معمولاً از طریق گروه‌های تلگرامی فارغ‌التحصیلان و کانون‌های غیررسمی دانشجویی با یکدیگر در ارتباط‌اند و دسترسی به مواد غذایی حلال و رستوران‌های خاورمیانه‌ای در این شهر نسبتاً آسان است. پیش از انتخاب این دانشگاه بهتر است دانشجو با فارغ‌التحصیلان یا دانشجویان فعلی ایرانی همان دانشکده مورد نظر (به‌خصوص پزشکی یا دندانپزشکی) تماس بگیرد تا از تجربه واقعی آن‌ها درباره کیفیت آموزش و شرایط زندگی مطلع شود.

نکته‌ای که پیش از ثبت‌نام در رشته‌های پزشکی، دندانپزشکی یا داروسازی هر دانشگاه ترکیه از جمله اولوداغ باید حتماً بررسی شود، وضعیت ارزشیابی مدرک نزد وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ایران (برای رشته‌های علوم پزشکی) یا وزارت علوم (برای سایر رشته‌ها) است. ضوابط ارزشیابی مدارک خارجی از جمله حداقل مدت اقامت فیزیکی در کشور محل تحصیل، وضعیت اعتبار دانشگاه در فهرست‌های رسمی و شرایط آزمون‌های معادل‌سازی، هرچند سال تغییر می‌کند؛ بنابراین توصیه می‌شود پیش از هرگونه ثبت‌نام، آخرین بخشنامه‌های رسمی مرکز سنجش آموزش پزشکی وزارت بهداشت یا سازمان امور دانشجویان وزارت علوم استعلام شود، نه اطلاعات قدیمی یا وعده‌های مشاوران اعزام دانشجو.

در مجموع، دانشگاه بورسا اولوداغ برای دانشجویی که به‌دنبال یک دانشگاه دولتی معتبر، باسابقه و در عین حال با هزینه زندگی پایین‌تر از استانبول است، گزینه‌ای منطقی محسوب می‌شود، مشروط بر اینکه رشته موردنظرش (به‌خصوص پزشکی و دندانپزشکی) از نظر ظرفیت پذیرش بین‌الملل و اعتبار بعدی برایش بررسی‌شده باشد. نکته عملی مهم این است که تقویم دقیق ثبت‌نام، مدارک لازم (ریزنمرات و دیپلم ترجمه و تأییدشده، پاسپورت، عکس) و در صورت وجود آزمون YÖS، تاریخ برگزاری آن هر سال از سایت رسمی اداره امور دانشجویان بین‌الملل دانشگاه (uludag.edu.tr) استعلام شود، چون این جزئیات هرسال به‌روزرسانی می‌شود و منابع واسطه گاهی اطلاعات قدیمی منتشر می‌کنند.

منابع:

– [پایگاه رسمی دانشگاه بورسا اولوداغ]

– [تاریخچه دانشگاه بورسا اولوداغ]

– [YÖK Atlas – سامانه رسمی رتبه و ظرفیت دانشگاه‌های ترکیه]

– [Bursa Uludağ University در Times Higher Education]

– [ویکی‌پدیا: Bursa Uludağ University]